De geboorte van een wereldberoemde kaas
De geschiedenis van Edammer kaas is fascinerend. De naam verraadt het al: deze kaas dankt zijn naam aan de stad Edam in Noord-Holland. Al eeuwenlang speelde Edam een cruciale rol in de kaasexport. Stel je de drukte voor op de kaai, waar vaten en bollen klaarliggen voor transport over de Zuiderzee.
Vanaf de zeventiende eeuw werd Edammer kaas een ware wereldreiziger. Nederlandse handelaren verscheepten de kaas naar alle uithoeken van de globe. Het was een perfecte kaas voor lange reizen. Waarom? Omdat hij, in tegenstelling tot veel andere kazen, zijn vorm en smaak goed behield tijdens lange zeereizen. De stevige structuur en de beschermende waslaag zorgden ervoor dat de kaas fris bleef, zelfs maanden later.
Dit maakte Edammer kaas tot een favoriet aan boord van schepen en in verre koloniën. Het was een betrouwbare voedselbron. Je kunt je voorstellen hoe bijzonder het was om zo’n stukje Holland te ontvangen in een ver land.
Edam: meer dan alleen een naam
Hoewel de kaas nu overal ter wereld gemaakt wordt, blijft de associatie met de stad Edam sterk. De stad ademt nog steeds die kaasgeschiedenis. De traditionele kaasmarkt, die nog steeds in de zomermaanden plaatsvindt, is een levend monument voor deze kaasgeschiedenis. Het is een eerbetoon aan de ambachtslieden die de basis legden voor dit Nederlandse icoon.
Als je meer wilt weten over de oorsprong, zoek dan gerust naar informatie over de historische kaaswegen van Noord-Holland. Je ontdekt dan hoe belangrijk de regionale samenwerking was voor de kwaliteit en de distributie van deze kaas.
Het unieke karakter van Edammer kaas
Wat maakt Edammer kaas nu precies Edammer kaas? Het zit hem in de melk, het proces en de afwerking. Traditioneel maken kaasmakers deze kaas van koemelk. Het vetpercentage is vaak wat lager dan bij sommige andere Hollandse kazen, wat bijdraagt aan zijn karakteristieke textuur.
De kaas rijpt relatief kort, zeker vergeleken met oude Goudse kazen. Dit korte rijpingsproces zorgt voor een milde, licht nootachtige smaak. Je proeft de frisheid nog goed.
De rol van de waslaag
Die rode buitenkant is onmiskenbaar. De meeste mensen kennen de Edammer kaas als een bol met een felrode waslaag. Deze was heeft een belangrijke functie. Hij beschermt de kaas tegen uitdroging en ongewenste schimmels tijdens de rijping en het transport. Het is een praktische jas die de inhoud perfect bewaart.
Je ziet de kaas tegenwoordig in verschillende varianten. Sommige zijn nog steeds die klassieke bolvorm, terwijl andere varianten, zoals de jonge Edammer kaas blok, perfect zijn voor moderne toepassingen in de keuken. De rode was is echter vaak de herkenbare vlag.
Hoe gebruik je Edammer kaas in jouw keuken?
Edammer kaas is ontzettend veelzijdig. Hij smelt niet zo snel als bijvoorbeeld Goudse kaas met een hoger vetgehalte, wat hem ideaal maakt voor bepaalde bereidingen. Denk je bij Edammer kaas alleen aan borrelplankjes? Dan onderschat je zijn potentieel!
Hier zijn wat ideeën om deze kaas eens anders te proberen:
• Op brood: De milde smaak combineert goed met scherpe mosterd of zoete appelstroop.
• In salades: Blokjes Edammer kaas voegen een zoutige bite toe aan groene salades of een klassieke pastasalade. Probeer het eens in een salade met walnoten en een lichte vinaigrette.
• Gebakken: Omdat hij zijn vorm goed behoudt, is hij fantastisch in ovenschotels of op een tosti waar je wilt dat de kaas smeuïg wordt, maar niet volledig wegloopt. Zoek je een kaas die niet te vet is voor tosti’s? Dan is Edammer een uitstekende keuze.
• Bij de borrel: Serveer kleine bolletjes of plakjes met een stukje stevig roggebrood en een glas lichte witte wijn of een fris bier.
De kaas past zich makkelijk aan jouw smaakprofiel aan. Hij overheerst niet, maar versterkt de andere smaken op jouw bord.
Het verschil met Goudse kaas
Vaak worden de grote Nederlandse kazen door elkaar gehaald. Het is goed om het verschil te weten, zeker als je een specifieke smaak zoekt. Goudse kaas varieert enorm, afhankelijk van de rijpingstijd. Jonge Goudse is zacht en romig, terwijl oude Goudse hard en brokkelig wordt met kristalvlekjes.
Edammer kaas blijft over het algemeen milder en steviger. Het rijpingsproces is minder langdurig en de textuur is kompacter. Dit verklaart waarom Edammer kaas zo’n populaire keuze is voor mensen die houden van een milde Nederlandse kaas. Het is een betrouwbare smaak zonder de scherpte die je bij langer gerijpte kazen tegenkomt.
De Edammer kaas vandaag: een moderne klassieker
Hoewel de kaasmakerij al eeuwenoud is, blijft de Edammer kaas relevant. Moderne producenten innoveren met bijvoorbeeld biologische melk of varianten met kruiden. Toch blijft de kern hetzelfde: een kwalitatief hoogwaardige, gestructureerde kaas die zijn oorsprong eert.
Als consument heb je tegenwoordig de keuze uit veel verschillende formaten. Je vindt de klassieke bol, maar ook kleinere, handzame porties. Dit gemak maakt de kaas toegankelijk voor iedere huishouden, of je nu een groot gezin hebt of alleen voor jezelf kookt. Je hoeft niet per se een hele bol te kopen om te genieten van deze klassieker.
Wanneer je de volgende keer in de supermarkt staat, neem dan eens een moment om de Edammer kaas te bekijken. Herken je de geschiedenis in die rode, ronde vorm? Het is een stukje erfgoed dat smaakt naar avontuur op zee en gezelligheid aan tafel.
Veelgestelde vragen over Edammer kaas
VIDEO: Hoe maak je Edammer kaas (met een schitterende waslaag)
Is Edammer kaas altijd rood?
Nee, hoewel de klassieke Edammer kaas een rode was heeft, wordt de kaas zelf ook zonder was verkocht of met een andere kleur coating. De rode was is vooral de traditionele manier om de kaas te beschermen voor export.
Nuttige bronnen
Hier zijn enkele informatieve links speciaal over Edam kaas.
• Edam cheese – Wikipedia
Hoe lang kun je Edammer kaas bewaren?
Ongeopend en goed verpakt, bewaar je Edammer kaas in de koelkast op een constante temperatuur. Jonge Edammer kaas is vaak enkele weken houdbaar. Eenmaal aangesneden, probeer je de kaas zo snel mogelijk te gebruiken of verpak je hem goed in kaal folie of bakpapier om uitdrogen te voorkomen. Voor een grotere selectie, kun je onze heerlijke Goudse kazen ontdekken.
Is Edammer kaas geschikt voor vegetariërs?
Dit hangt af van het gebruikte stremsel. Traditioneel werd dierlijk stremsel gebruikt. Als je een vegetariër bent, controleer dan altijd het etiket op de vermelding van vegetarisch of microbieel stremsel.
Wat is de beste manier om Edammer kaas te snijden?
Door zijn stevige textuur kun je Edammer kaas goed in plakken of blokjes snijden. Gebruik een scherp kaasmess of een dun mes. Voor het schaven, zoals bij harde kazen, is hij minder geschikt dan bijvoorbeeld Parmezaan.